Welkom by ons wêreld van tolking

Op 27/11/2019 geplaas · In Dialogos, Jongste nuus, Navorsing, Nuutste nuus geplaas

ʼn Tolkingwerksessie waar tolking in aksie ervaar word – dit is waarmee die navorsingspan van die Taalsentrum se Tolkdiens vanjaar vorendag gekom het vir die Universiteit se jaarlikse Konferensie vir die Akademieskap vir Onderrig en Leer (AvOL) op 29 en 30 Oktober. Al ooit gewonder oor die wel en wee van ʼn opvoedkundige tolk? Universiteitspersoneel wat die werkswinkel bygewoon het, het hulle daarvoor ingelaat om by die diep kant ingegooi te word en in verskeie gesimuleerde klaskamerscenario’s te tolk. Hierdie diepkantswemmery het ʼn spesifieke doel gehad – om aan deelnemers ʼn outentieke persoonlike ervaring (met ʼn beperkte inleidende oorsig) te gee van die eise, emosies en kognitiewe prosesse gedurende simultane opvoedkundige tolking.

Die deelnemers is deur ervare US-tolke ondersteun, maar die spanning was tasbaar toe Eduard de Kock, die eerste aanbieder, in Engels wegval (nogal teen ʼn heel billike leweringstempo) met ʼn ‘lesing’ in geskiedenis wat in Afrikaans getolk moes word. Hulle het alles in die stryd gewerp – die woorde het oor hulle lippe gerol, hulle oë het in hulle koppe gerol en daar is diep asem geskep en gesug. Hier en daar was ʼn enkele senuagtige laggie en ʼn “wat ook al” onderlangs hoorbaar as hulle nie blitsvinnig op daardie ontwykende ekwivalente kon kom nie. Die lewendige terugvoer wat op die eerste lesing gevolg het, het woorde en sinsnedes ingesluit soos “toe een woord my ontwyk, toe verloor ek die hele draad”, “die terminologie het my ontspoor”, “nooit besef hoe moeilik dit is nie” en “waar kom ʼn mens aan die woordeskat?!”.

Al het die pret deurentyd onder die oppervlak geborrel, was dit ʼn ernstige saak. Deelnemers het beter begrip opgedoen van die uitdagings en vreugdes van opvoedkundige tolking, die professionalisme van die Taalsentrum se tolkspan en die belangrikheid van tolking by die US. Tolking dien as ʼn vorm van taalondersteuning wat vasgelê is in die US se taalbeleid om studente wat sukkel om die voertaal in die klas te verstaan, te help. Deur van tolking gebruik te maak, kan die inhoud van die studiegebied vir hulle ontsluit word, kan hulle kapitaliseer op omvattende kennisoordrag en baat by betekenislaagskepping.