All Posts By

Fiona

Skenking verseker voortsetting van US-sertifikaatprogram

By | Nuus | No Comments

Die Universiteit Stellenbosch (US) se Sertifikaatprogram (SP) in Musiekgeletterdheid het geld ontvang om ten spyte van die nasionale staat van inperking die voltooiing van die akademiese jaar te verseker.

Volgens Pamela Kierman, ‘n senior dosent by die US se musiekdepartement, sal die skenking sukses vir hul studente verseker. “Die geld sal gebruik word om skootrekenaars aan te koop, aangesien die meeste van ons studente nie hul eie kan bekostig nie. Ons het ook as musiekdepartement data vir studente gekoop ter voorbereiding vir virtuele leer.”

Kierman sê die goedkeuring van hul aansoek vir fondse is ‘n droom wat bewaarheid is, aangesien dit beteken dat die program sonder onderbrekings kan voortgaan. “By die SP glo ons in ‘toegang vir almal’ omdat ‘n groot aantal van ons studente volwassenes is wat reeds moed opgegee het in die lewe. Hierdie geld sal ons help om hulle te help om hul drome te verwesenlik om musiek te studeer.”

Programkoördineerder en senior musiekdosent Felicia Lesch voeg by dat hulle besig is met die aankoop van die skootrekenaars en tablette. Dit sal die eiendom van die SP bly, maar sal tot die studente se beskikking wees om te gebruik. “Dit geld vir studente op al ons kampusse – die Stellenbosch-kampus, die militêre studente en dié wat deel is van die Musiquelaine-projek by die Hoërskool Steenberg in Kaapstad. Sonder toegang tot skootrekenaars is onderrig nie toeganklik vir almal nie,” sê Lesch.

“Die SP is ‘n geleentheid vir studente om hul praktiese en teoretiese vaardighede op te skerp sodat hulle met tersiêre musiekstudies kan voortgaan. Ons wil hê hulle moet dieselfde toegang tot hul studies hê as die res van die studente op kampus.

“Hoewel sommige van ons studente internettoegang het, is daar baie wat nie het nie. Te einde hulle in staat te stel om met hul lesings voort te gaan, het ons befondsing vir skootrekenaars aangevra en ons was gelukkig genoeg om onder die groep te wees wat die befondsing van R129 800 van die Universiteit ontvang het,” sê Lesch.

Die Sertifikaatprogram, wat in 1999 van stapel gestuur is, bied gratis musiekopleiding aan aspirant gemeenskapsmusikante. Volgens Lesch is die program een van die US se musiekdepartement se grootste werwingsbronne.

Sy sê die een-jaar deeltydse program is ‘n wonderlike geleentheid vir gemeenskapsmusikante om hul musiekgeletterdheidsvaardighede te verbeter. Lesch sê 20–30 studente word elke jaar die program gekies.

“Baie van ons studente is baie suksesvol in hul onderskeie musiekloopbane. Ons het ook saam met die Suid-Afrikaanse Nasionale Weermag (SANW) gewerk om militêre blaasorkeslede op te lei.”

Verskeie gemeenskapsmusiekorganisasies het ook hul oorsprong in die Sertifikaatprogram gehad. Van hierdie projekte sluit in die Liron Kunsteskool, die Athlone Musiekakademie (AAM), die Overberg Koperblaasontwikkelingsprojek (OKOSI), Weskus Musiekakademie (WCMA), die Musiquelaine SA-inisiatief: Hoërskool Steenberg blaasorkes-projek; die Ronnie Samaai-musiekopvoedingsprojek (RSMEP), die Mitchells Plain Akademie vir Musiek en Kuns (MPAMA) en nog baie ander wat ten doel het om gemeenskappe deur musiek te verander.

Vir meer inligting oor die Sertifikaatprogram, klik hier.

Marian Kimmel (11 Maart 1940 – 29 Junie 2020)

By | Nuus | No Comments

Tjelliste Marian Lewin (sy het haar nooiensvan as verhoognaam behou na haar huwelik met Harold Kimmel in 1965) is vir etlike dekades beskou as die doyenne van Suid-Afrikaanse tjelliste. Sy het haar loopbaan begin deur die verwerwing van die Voordraerslisensiat van die Universiteit van Suid-Afrika in 1963, en in 1969 die Internasionale Tjello-week in Nederland meegemaak, en op Eurovision aangewys as beste tjellis.

As orkestjellis, kamermusikus en solis saam met onder meer die SAUK-, die (destydes) Natalse Filharmonie en die (destydse) TRUK-Simfonieorkeste. As dosent was sy ook betrokke by die Universiteit van die Witwatersrand, die Pro-Arte Skool in Pretoria en by die Universiteit van Kaapstad.

Vir sowat 38 jaar  was Lewin die tjellis van die Alma Musica klaviertrio, waarna sy aangesluit het by die Rosamunde- en Schwietering Stykkwartette, die I Grandi Violoncellisti en die Hermanay Fluittrio. Hierbenewens was haar musisering uitgebrei bo en behalwe hierdie kamermusiekensembles waarvan sy permanente lid was. Vir baie jare was sy die mees gesogte plaaslike geleentheidskamermusikus.

Haar liefde en respek vir haar medemens en haar musiek was deurentyd net so eg  as wat dit vrygewig was. Sy was ook geliefd by almal wat aangeraak is deur aangename persoon en voortreflike spel. Suid-Afrika het ‘n groot kunstenaar verloor wie se nederigheid saamgevat word in haar finale versoek  – sy wou geen begrafnis of grafsteen hê nie, en diegene met die nodige middele versoek om gepaste bydraes te maak aan gunsteling liefdadigheidsorganisasies.

Sy is weggeneem sonder lang lyding slegs ‘n paar dae na toelating tot ‘n versorgingsoord naby haar huis in Seepunt, Kaapstad. Sy laat haar geliefde eggenoot Harold, en drie seuns, Bryan, Warren en Gary.

(Dr Peter Martens)

Judy Joubert

By | Uncategorized @af | No Comments

Judy Joubert het gedurende 1972 en 1973 musiek gestudeer aan die Konservatorium aan die Universiteit van Stellenbosch. Sedert 1995 het  sy klavierlesse tuis, en by verskillende skole soos  Turfhall Primêre Skool en Groote Schuur aangebied. In 2002 het sy aangesluit by die Youngsfield Militêre Basis aangesluit as musiekonderwyser. Sedert 2005 vorm sy deel van die Universiteit se Sertifikaatprogramme en toetsbord-harmonie. Judy beskik oor ‘n lisensiaat van Trinity College in begeleiding (ATCL in 2005 en in LTCL 2007), en behartig self ook begeleidingswerk vir verskillende instrumentaliste.

Shaun Moir

By | Uncategorized @af | No Comments

Shaun Moir het sy musiekstudies in Tuba in 1998 aan die Beau Soleil Musieksntrum onder die leiding van Pamela Kierman begin, en dit verder gevoer onder Sean Kierman by die Suid- Afrikaanse Musiekkollege. Alhoewel hy nie oorspronklik musiekstudies oorweeg het nie, het Shaun steeds musikaal betrokke gebly, en Tuba as keusevak behou.

Tans doseer hy tuba en eufonium as deel van die Universiteit van Stellenbosch se Sertifikaatprogram. Hy beklee ook ‘n pos by Westerford Hoërskool waar hy basinstrumente doseer en leier is van die Koperblaas-Konsertorkes. In sy vrye tyd is Shaun ‘n vryskut tubaspeler.

Shaun het in 2009 ‘n BSc honneursgraad in Omgewings- en Geografiese Wetenskap van die Universiteit van Kaapstad behaal, asook MSc op dieselfde gebied aan die Universiteit van Stellenbosch. Hierbnewens het hy die ATCL- en LTCL-diplomas van die Londense Trinity College behaal. Hy is besig met die voltooiing van die BMus-honneursgraad aan die Musiekkollege, onder die leiding van William Haubrich en deur UNISA ‘n PGCE.

Nerina von Mayer

By | Uncategorized @af | No Comments

Nerina von Mayer is gebore in Johannesburg. Sy het fluitstudies in Kaapstad, Wenen en Londen voltooi, en beskik oor BMus-en MMus-grade in fluitspel. Sy was die wenner van die Jules Kramer-toekenning, en was vir 16 jaar alternatiewe hooffluitis in die Kaapstadse  Simfonieorkes en die Kaapstadse Filharmonie. Sy het ook as solis saam met hierdie en ander orkeste opgetree, asook vir die Kaapstadse Konsertklub. As wydbekende solis en kamermusikus het sy heelwat SAUK-opnames gemaak. Na haar uittrede as hoof van die Kaapstadse  Musiekkollege is sy nou aktief as eksterne eksaminator vir houtblasers by die Kollege, en vir die Universiteit van Stellenbosch. Sy is ‘n gereelde kompetisie-beoordelaar en hou steeds vol met vryskut doseerwerk en konsertoptredes. Sy is lid van die Hongaarse Trio, een van die bekendste ensembles in Kaapstad.

Merlin Julie

By | Uncategorized @af | No Comments

Merlin Julie is pianis, orrelis en houtblaasspesialis, met fokus op Klassieke en Jazz-genres, en is ook afrigter van skool- en kerkkore. Ensembles wat tans deur hom gelei word is die Steenberg Gemeenskap se Big Band, “Just Friends”, ‘n saxofoonkwintet en ‘n “Christmas Band”. Hy het opgetree as opleier van simfoniese houtblaasorkeste, klarinet-ensembles, saxofoon-ensembles en big bands asook musekdirecteur vir etlike plaaslike en internasionale musiekproduksies. Hierbenewens het hy bykans 40 jaar ervaring as musiekonderwyser vir grade 8 tot12.

Julie is ‘n oudstudent van Rhodes Universiteit (BMus, MMus en Musiekterapie) en het meestersgrade van Wayne State University, en die Universiteit van Detroit behaal.

Julie is tans musiekdirecteur van die Steenberg Hoërskool se blaasorkesprogram, leier van die blokfluitprogram by die Floreat en Steenberg Primêre skole, en deeltydse dosent aan die Universiteit van Stellenbosch se Sertifikaatprogram, wat ook die fasilitering by die satellietkampus van Steenberg Hoërskool insluit.

Wesley de Villiers

By | Uncategorized @af | No Comments

Wesley de Villiers het reeds as sesjarige die blokfluit gespeel, en vannaf oudedom tien ook orrel en klavier. Op skool (Wynberg Hoërskool) het hy musiek as vak geneem, en vanaf 2012 was hy ‘n ingeskrewe student vir die Universiteit van Stellenbosch se Sertifikaatprogram, waar hy die ontvanger was van die Karin Maritz-musiektoekenning. In 2014 het hy onderrig in musiekteorie by die satellietkampus van die Youngsfield Weermagbasis by Cheryl George ontvang het. Tydens sy studies by die horingdosent Sean Kierman het hy Musiekteorie-eksamens grade 7 en 8 (Unisa) met onderskeiding voltooi. Hy was lid van verskillende ensembles, insluitend nasionale Blaas- en simfonieorkeste, die Suid-Afrikaanse Weermagorkes, die UWK Blaasorkes en -Koperblaaskwintet, en die Kaapstadse Filharmoniese orkes.

Sedert 2015 was hy behulpsaam met studente-opleiding, en sedert  2019 Sertifikaat-dosent vir Musiekteorie, Musiekgeskiedenis en Analise. Gedurende die tyd het hy Diploma in Musiekteorie, die Diploma in Uitvoering (ATCL), en die Lisensiaat in Musiekvoordrag (LTCL) behaal.

Denis Goldberg “Life is Wonderful”

By | Nuus | No Comments

Denis Goldberg “Life is Wonderful”

(11 April 1933 – 29 April 2020)

Tribute by the Department of Music / Konservatorium.

​Denis Goldberg, humanis, vryheidsvegter, opperbevel in uMkhonto we Sizwe, politieke gevangene, onvermoeibare maatskaplike kampvegter en een die laaste twee oorlewende Rivonia-verhoordes, is ná ‘n lang stryd teen longkanker oorlede. Hy was 87.

​Goldberg is in 1933 in Kaapstad gebore en het in ‘n huis toegewyd aan die stryd teen apartheid grootgeword. Sy ouers, Annie en Sam Goldberg, is albei in Londen gebore as die kinders van Litause Jode wat in die tweede helfte van die 19de eeu na Engeland geëmigreer het. Goldberg het in 1953 as ‘n siviele ingenieurswese-student aan die Universiteit van Kaapstad by die Modern Youth Society aangesluit. Hy was by die Congress of the People en die vergestalting van die Vryheidsmanifes in 1954/55 betrokke en is in 1960 onder die Noodtoestand vir vier maande ná die Sharpeville-bloedbad aangehou. Goldberg het op 11 Julie 1963 by die ANC se gewapende vleuel, uMkhonto we Sizwe, aangesluit en is op die Liliesleaf-plaas in Rivonia, Johannesburg in hegtenis geneem. Op 31 was hy die jongste man in die beskuldigdebank tydens die Rivonia-verhoor. Ander beskuldigdes was Nelson Mandela, Walter Sisulu, Govan Mbeki, Elias Motsoaledi, Ahmed Kathrada, James Kantor, Lionel (Rusty) Bernstein, Raymond Mhlaba, Bob Hepple en Andrew Mlangeni. Al die mans, behalwe Bernstein en Kantor, is ingevolge die Wet op Sabotasie aangekla en skuldig bevind aan sameswering om die regering omver te gooi en ander klagtes.

Op 12 Junie 1964 het die regter Denis en sy comrades vier lewenslange gevangenisskappe opgelê in plaas van teregstelling. Dennis het met ‘n glimlag op sy gesig na sy angstige moeder uitgeroep en gesê: “Dit is die lewe, en die lewe is wonderlik.” Goldberg het 22 jaar in die gevangenis deurgebring voordat hy op 28 Februarie 1985 vrygelaat is.

Ná sy vrylating het hy in ballingskap gegaan en by sy gesin in Londen aangesluit. In Londen het hy sy werk vir die ANC by die organisasie se Londen-kantoor van 1985 tot 1994 voortgesit. Hy was ‘n woordvoerder vir die ANC en het dit ook by Anti-apartheidskomitee van die Verenigde Nasies verteenwoordig. Goldberg het vir baie jare oorsee gereis om oor Suid-Afrika en die werk wat nodig was om dit verander, te praat.

In 1988 het ‘n groep organisasies van die VSA Goldberg met die Albert Luthuli-Afrikavredestoekenning vereer ter erkenning van sy werk teen apartheid. Op Suid-Afrika se eerste herdenking van die land se eerste demokratiese verkiesing, het Goldberg Community H.E.A.R.T. (Health Education And Reconstruction Training) gestig. Dit is ‘n liefdadigheidorganisasie wat in Londen gesetel is en miljoene rande vir die Rape Crisis Cape Town-stigting ingesamel het en tot op hede het dit al onder meer drie miljoen boeke aan kinders geskenk. Talle ander erkennings en toekennings het gevolg en in 2019 het die African National Congress Goldberg met die organisasie se hoogste eerbewys, die Isithwalandwe / Seaparankoe-toekenning vereer. President Cyril Rampahosa het by die oorhandiging van hierdie eerbewys aan Goldberg en talle ander gesê: “Hul bydrae tot die stryd vir menslike sosiale verhoudinge moet voortgaan om ons dade te rig en te inspireer. Die letterlike vertaling van Isithwalandwe is ‘diegene wat die pluime van die skaars voël dra’, en het hulself as van die dapperste stryders onder ons in die stryd vir sosiale geregtigheid bewys.”

In 2016 het die Universiteit Stellenbosch Goldberg by die 13de Stellenbosse Internasionale Kamermusiekfees (SIKMF) vereer, waar Moments of a Life, ‘n werk wat in opdrag van die SIKMF geskryf is – gekomponeer deur Matthijs van Dijk en uitgevoer saam met Goldberg se voorlesing van sy eie outobiografiese teks – ‘n roerende wêreldpremière in die Endlersaal gehad het. Die teks van Van Dijk se werk is geneem uit Goldberg se outobiografie, A Life for Freedom – The Mission to End Racism in South Africa, met stories oor verskeie rigtinggewende oomblikke in Goldberg se lewe. Van Dijk het die volgende oor sy musikale behandeling van Goldberg se teks gesê: “Omdat die stories oor ‘n tydperk van 1939 tot die hede handel, het ek ‘n baie eklektiese musiekstyl te gebruik. Dit bevat idees wat strek van die kinematiese tot die baie banale glans rock/’hair metal’ van die tagtigerjare, gekombineer met stukkies klubmusiek, wat die kunsmatige “teaterisme” en perversiteit van die mediasirkus rondom die Rivonia-verhoor, as ook ‘vrye jazz’ en minimalistiese idees in die jare van gevangenisstraf om ‘n gevoel van ingehoktheid uit te beeld. (Die volledige uitvoering van hierdie werk kan gesien word by https://www.youtube.com/watch?v=hPqa18xPmZc&fbclid.)

Voor die konset het Goldberg het sy gedagtes oor die belangrikheid van musiek en hoe dit sy lewe gevorm het, in ‘n onderhoud met Mark Gevisser gedeel. Hy het genoem dat sy eie obsessiewe liefde vir musiek nie gedurende sy 22 jaar in die tronk onderbreek is nie. “Ek en my medegevangenes is toegelaat om elke tweede maand ‘n langspeelplaat te koop en in daardie tyd het ons meer as 800 plate versamel – hoofsaaklik opnames van klassieke musiek, maar ook jazz en later Afrika-musiek, insluitende die kwêlafluitjie,” het Goldberg gesê. Hierdie aktiwiteite het sy liefde vir musiek en sy soeke na vryheid versterk – nie net noodwendig vir homself nie, maar vir Suid-Afrika en sy mense.

Goldberg het sy tyd en energie aan verskillende maatskaplike projekte spandeer – en spesifiek oor die laaste paar jaar om die Denis Goldberg-erfenisstigtingtrust op die been te bring. Hierdie trust is verband tot stigting van die Huis van hoop, ‘n sentrum is sy tuisdorp, Houtbaai, wat die bou van kulturele en sosiale brûe deur alle soorte kuns en kultuur sal fasiliteer. Dit is bedoel om ‘n tuiste vir die talle kreatiewe projekte in en rondom Kaapstad en die breër skiereiland te wees. Skilder-, skets-, drama-, Engelse, Afrikaanse en isiXhosa-skryf- en taalvaardighede is die kernbedrywighede. IT-geletterdheid en rekenaarvaardighede sal ook ‘n belangrike deel van die sentrum wees. Behalwe verskeie ateljees vir die projekte, sal die Huis van Hoop ook gestalte gee aan die skepping van ‘n uitvoeringsruimte van wêreldgehalte met ‘n toonaangewende opnameateljee, wat dit gelyk sal stel aan soortgelyke instellings regoor die wêreld om aan jong en ambisieuse Suid-Afrikaanse kunstenaars ‘n platform vir internasionale samewerking te bied. Ondervinding het getoon dat selfs in histories-verdeelde samelewing soos Suid-Afrika s’n, alle soorte musiek, sang en dans mense verenig. Ter ondersteuning van hierdie inisiatief het die Wes-Kaapse provinsiale regering vir die Denis Goldberg-erfenisstigtingtrust ‘n 99 jaar-huurkontrak op die perseel in Andrewsweg, Houtbaai, waar die Houtbaai-museum gesetel is, aangebied. Die trust het in September 2018 die huurooreenkoms saam met die museum se raad van trustees onderteken en op 13 Februarie 2020 het Goldberg die eerste interkulturele geleentheid wat op die terrein waar die Huis van Hoop gebou gaan word, bygewoon.

Goldberg het ná jare se aktivisme gesê die konneksies wat deur kuns en musiek gevorm kan word, voel vir hom belangriker as ooit tevore. “Mense maak saak,” het hy gesê. “Vir my is mense hele punt daarvan om in die politiek wees. Vir my gaan dit nie oor mag nie.”

Jong mense sal kennis en begrip oor Suid-Afrika en sy geskiedenis kan opdoen deur blootstelling aan die Denis Goldberg-galery asook die museum. Die galery sal die kunsversameling wat Goldberg oor baie jare opgebou het en wat talle sfere van die Suid-Afrikaanse samelewing soos hy dit gesien het, huisves, asook ‘n permanente uitstalling wat Goldberg se lewe en bydrae tot ‘n demokratiese Suid-Afrika uitbeeld.

Denis Goldberg word met warmte, omgee en dankbaarheid as ‘n nederige en deernisvolle mens onthou wat sy lewe gegee het om vryheid en menseregte vir die gewone mens na te jaag en wat homself in diens van die mensdom gestel het. Hy was ‘n buitengewone en dapper vryheidsvegter wat die volbringing van sy generasie se missie om politieke bevryding te bewerkstellig en ‘n stewige grondslag vir ‘n demokratiese regering in Suid-Afrika te lê.

Rus in vrede, Dennis Goldberg (11 April 1933–29 April 2020).

  • Artikel deur Fiona Grayer, Artistike Bestuurder van die Departement Musiek, Universiteit Stellenbosch.

Karin Cronje

By | Uncategorized @af | No Comments

Karin Cronje is ‘n pryswenner-skrywer van etlike romans. In 1979 het sy die BA(Drama)-graad aan die Universiteit van Pretoria behaal, en ‘n loopbaan as joernalis by versillende koerante en tydskrifte gevolg. Sy het onder meer navoring vir die Instituut vir Justisie en Rekonsiliasie en vir die Sunday Independent gedoen. Sy het ook oorklanking van radiodramas vir die SAUK behartig, en opgetree as aktrise in Kunstekaap-produksies, asook studies in sielkunde ondeneem en gekwalifiseer as fasiliteerder in lewensvaardighede.

Sy was lank nou betrokke by bemarking, en was medewerker van etlike politici en akademici, soos die Nobelpryswenner Nadine Gordimer en skrywers soos Wally Serote en Mandla Langa, die vorige rektor van die Universiteit van Kaapstad Mamphela Ramphele, LP Jeremy Cronin, ‘n vorige minister van Onderwys Kader Asmal, en tekenaar Zapiro.

Tussen 2006 en 2008 het Karin Engels in Suid-Korea gedoseer, voor sy teruggekeer het na Suid-Afrika. Haar roman Alles mooi weer is in dieselfde jaar uitgegee, waarvoor sy Jan Rabie/Rapportprys ontvang het.

In 2010 het sy angesluit by die Universiteit van Stellenbosch se Sertifikaatprogram aan die satellietkampus by die Youngsfield-Weermagbasis, waar haar pligte die onderrig van Akademiese Geletterdheid en Engels insluit. Sy doseer ook navorsingsmetodologie en –skryfkuns, sowel as voordrag, kommunikasie en lewensvaardighede.

Lisa-Mari Janse van Rensburg

By | Uncategorized @af | No Comments

Lisa-Mari Janse van Rensburg het in Kuilsrivier en Stellenbosch grootgeword. Sy is reeds vanaf ‘n jong ouderdom by musiek betrokke. Een van die hoogtepunte van haar vroeë betrokkenheid by musiek was die geleentheid om deel te wees van die Tygerberg Kinderkoor. Gedurende hierdie tydperk en voortaan, het haar musikale belange na viool verskuif.

Gedurende haar BMus studies het sy onder Louis van der Watt viool studeer. In hierdie tyd het sy aan verskeie orkes-, ensemble- en solo-uitvoerings deelgeneem, insluitende uitvoerings saam met die Stellenbosch Universiteit  Camerata. Sy het meestersklasse in viool by Louise Lansdown, en Barokviool by Pauline Nobes ontvang. In 2014 het sy haar BMus graad ontvang met Musiekopvoeding as hoofvak, en viool as instrument. In dieselfde jaar het sy die UNISA Uitvoerende Kunste Asserering met onderskeiding geslaag. Na voltooing van haar BMus, het sy vir ‘n jaar onder Suzanne Martens met vioollesse voortgegaan. In 2017 het sy haar MMus (Musiekopvoeding) onder Danell Müller (née Herbst) ontvang.

Sy neem aan vryskut orkes/ensemble optredes deel, waarvan gereelde optredes saam met die Kaapse Filharmoniese Orkes as Ad hoc tutti violis deel vorm. Sy tree ook gereeld saam met die Stellenbosch Universiteit Mediese Orkes op. In 2018 was sy konsertmeester vir ‘n optrede met die Enlighten Simfonie Orkes. Vanaf 2019 gee sy voltyds viool by Beau Soleil Musieksentrum.